Modern müzik prodüksiyonunda kusursuz bir performans kaydetmek her zaman mümkün olmayabilir. Ancak doğru editing teknikleri sayesinde bir şarkının yapısını tamamen yeniden kaydetmeden düzenlemek mümkündür. Intro kısaltma, bridge değiştirme, loop kullanarak bölümleri uzatma ve farklı mix versiyonlarını birleştirme gibi yöntemler, günümüz DAW tabanlı üretim süreçlerinin vazgeçilmez parçalarıdır. Bu rehberde, şarkı düzenleme sürecinde kullanılan temel editing tekniklerini ve profesyonel sonuçlar elde etmek için dikkat edilmesi gereken kritik noktaları inceliyoruz.
Bazen yeni bir şarkı fikri recorder’a neredeyse kusursuz şekilde akar; ne intro uzundur ne de yapı sorunludur. Ama bazı şarkılar daha en baştan ekstra dikkat ister. Belki intro gereğinden uzun sürüyordur, belki chorus’a gelmeden önce fazla verse vardır.
İlk refleksimiz her şeyi baştan yazmak olabilir. Oysa çoğu zaman küçük bir post-production editing müdahalesi, sandığımızdan çok daha büyük fark yaratır. Bu yazıda; coda uzatmaktan chorus taşımaya, fazla verse silmekten yeni bir bridge eklemeye kadar yaygın editing tekniklerini ve bu işlemleri “dikiş izi” belli etmeden yapmanın yollarını ele alıyoruz.
Editing’e Hazırlık
Başlamadan önce işini kolaylaştıracak birkaç önemli adım var.
1- Sabit Tempo
Şarkı boyunca tempo sabitse, bölümleri yer değiştirirken ölçülerin sorunsuz oturacağından emin olursun.
Bu yüzden düzenli editing yapanlar genellikle bir click track kullanır (ya da ritim duygusu kusursuz bir davulcu).
2- Zoom Tool’u Sonuna Kadar Kullan
Editing yaparken zoom tool en büyük yardımcındır.
Kesme, kopyalama ve silme işlemi yapacağın yerdeki waveform’u net şekilde görmelisin.
Gerekirse fazlasıyla büyütmekten çekinme.
3- Kulaklıkla Detay Dinleme
Hoparlörler basit düzenlemeler için yeterli olabilir; ancak mark point yerleştirirken kulaklık kullanmak, kesim noktalarını mikroskobik hassasiyetle duymanı sağlar.
Kesme (Making Cuts)
Diyelim ki sekiz ölçülük bir intro’nun dört ölçüsünü silmek istiyorsun. Bunun için iki mark point koymalısın:
- İlki: İlk ölçünün ilk downbeat’ine
- İkincisi: Beşinci ölçünün ilk downbeat’inden hemen önce
Ardından her iki noktayı ayrı ayrı büyüt ve kontrol et. Kulaklığı tak, play’e bas ve her noktada yalnızca net bir downbeat duyduğundan emin ol.
İki nokta arasını seçip delete’e bastığında, doğru yerleştirdiysen bölümler kusursuz biçimde birleşir. Unutma:
“Save” demeden hiçbir şey kesin değildir. Gerekirse birkaç kez undo yapıp tekrar dene.
Looping (Bölüm Uzatma)
Bazen de bir bölümü uzatmak isteyebilirsin. Belki outro çok erken fade oluyor ya da enstrümantal bölüm biraz daha akmalı. Yeniden kaydetmek yerine ilgili bölümü loop edebilirsin.
- Kopyalayacağın bölümün başına ve sonuna iki mark point koy.
- Her iki işareti de downbeat başlangıcına yerleştir.
- Bölümü kopyala ve ikinci mark point’in hemen üzerine yapıştır.
Eğer ritmik uyumsuzluk olursa, küçük ayarlamalar yap ve tekrar dene.
Bölüm Değiştirme (Replacing Parts)
Şarkı genel olarak iyi gidiyor ama bridge yeterince güçlü değil mi? Tüm track’i baştan kaydetmeye gerek yok. Sadece bridge kısmını yeniden kaydet. Sonrasında ana track’in altına yeni bir stereo track aç ve yeni bridge’i, eski bridge’i referans alarak hizala. Bu yöntemle hem zaman kazanırsın hem de yapıyı güçlendirirsin.
Miks Sürecinde Editing
Editing yalnızca düzenleme aşamasında değil, mix sürecinde de harikalar yaratır. Diyelim ki şarkının üç farklı mix versiyonunu yaptın ve her birinde hoşuna giden bölümler var. Sorun değil.
Beğendiğin kısımları çıkar, yeni bir editing şablonuna yerleştir ve splice noktalarını kusursuz hizala. Doğru yapıldığında dinleyici kesim yerlerini fark etmez. Hatta ortaya çıkan bu “Frankenstein mix” en iyi versiyon olabilir.